Ladins y sü dërć

Massa dî à i ladins tres scutè y se à lascè pestè söi pîsc. Ai ladins ti manćel tröc dërć. Al ne é nia plü tëmp da restè zoruch y se lascè tignì s de chësc vers.
La cherta de identité à da gnì fora inće por ladin sura döt le teritore dl Tirol dl Süd y no ma tles valades ladines; chësc é n sëgn sterch che tl Tirol dl Süd vîrel trëi mendrenzes cun i medemi dërć. Implü oress dì na cherta de identité ladina ma tles valades ladines na descriminaziun por düć i ladins che vir foradecà.
Tl Tar dess inće i licars ladins ciafè lerch. Lascè fora i ladins da chisc organns ô dì i indeblì y i mëte tles mans de d’atri. Le medemo dess varëi por les comisciuns tributares.

N cërtl lital ladin, olache al vëgn lité dui aconsiadus provinziai a na moda che al pois se formè na discusciun politica tles valades ladines, sciöche n assessur de dërt é n vare nezesciar por nosta mendranza. Sciöche i odun, nes jô püch n assessur tles mans todësces che fej dles dötes por ti jì tles gofes y despartì i ladins.
Plü ores de ladin te scora é n ater vare por nosta sconanza. N lingaz unitar ti ać aministratifs va debojëgn por n maiù reconoscimënt a livel nazional sciöche internazional. Les discusciuns söl ladin dolomitan se fej ma perd tëmp. Parores che ne va nia bun po tres gnì mudades fora, vigni lingaz à na süa evoluziun. Mëte fora baià de perde i idioms de val é ma discursc de ostaria, sciöche amplamënter desmostrè. I todësc y i taliagn à n lingaz unitar, mo impò ne é nia jüs a perde i idioms locai.
Na maiù autonomia finanziara por i comuns ladins y por so organn suracomunal, la Lia di Comuns, é n ater vare nezesciar.
N dërt de veto da pert di rapresentanć politics ladins por ći che reverda les chestiuns ladines ôl inće ester; ne se lasciarun mine tres comanè dai todësc.
Por ći che reverda le sozial ôl ester n maiù sostëgn por chi che röia te dificoltês, pian ia dai pensionà, sciöche da chi che é zënza laûr, dai despartis, dales umes sóres, dai amarà.

Ladins Dolomites se damana che la SVP ne sides nia tres cuntra döt y tëgnes sö vigni reconescimënt por i ladins. Y chilò él da trà tles orëdles la SVP ladina y chëra de Gherdëna che tira i fis. La SVP todëscia ti ess reconesciü cotan plü dërć ai ladins, sce chëra ladina ne se ess nia tres metü amezite. De chësc vers él da la finì cun chësc antagonism cuntra i ladins da pert de süa jënt. I recordun ćiamò che la medema SVP, te süa fondaziun, odô danfora te so dessëgn la presënza de n unich partì sterch ladin che ess colaborè adöm cun ëra restan indere autonom. Chësc dessëgn é gnü roviné a dann di ladins da cêr politics ladins zënza vijiuns che à portè i ladins te na situaziun de sostmetüs. Da ti dì n gran dilan a chëstes porsones!!!
I ne podun nia plü aspetè. Ladins Dolomites à bele portè dant na seria de propostes y nen portarà inant d’atres y se aspeta che la SVP ladina y todëscia ti dais sostëgn a chëstes zënza se mëte tres decuntra portan i ladins a ester tres plü sburlà sö na pert.

Ladins Dolomites

comentars

Scriv

Chier